Koepeltypologie Maliebaan, Utrecht (1637)

Van tuinpaviljoen naar koepelkamer

De Utrechtse Maliebaan (1637) werd na haar aanleg opmerkelijk genoeg als mooiste stedelijk lineair wandelpark beleefd en geroemd vanwege haar kaarsrechte aanleg en de aan weerszijde geplante vier rijen bomen. Aan deze lommerrijke laan ontstonden al snel speel- en lusttuinen met kleine bouwwerken genaamd tuinpaviljoens, koepels of speelhuisjes die als zomerverblijf voor een aangenaam verblijf dienden.

De ontwikkeling van een villapark op de voormalige uitbreiding van de Maliebaan voorkwam dat welgestelde burgers zich in buurgemeenten rondom Utrecht vestigden. Er ontstond aan de Maliebaan een bebouwingsgolf waarbij de oorspronkelijke koepels of gesloopt werden om plaats te maken voor een nieuw huis of herkenbaar aangebouwd of in het huis ingebouwd werden. Opmerkelijk zijn de koepels die in zijn geheel werden opgenomen in de nieuwbouw als koepelkamer. De zo kenmerkende vrijstaande tuinpaviljoens en koepels aan de Maliebaan verdwenen geleidelijk en maakten plaats voor villa's met deze karakteristieke Utrechtse erkeruitbouw. Rond 1900 werd de laatste vrijstaande koepel gesloopt. De nieuw ontworpen koepelkamers, die over meerdere verdiepingen doorliepen, zijn dan ook op te vatten als een reminiscentie aan de oorspronkelijke zeventiende- en achttiende-eeuwse tuinpaviljoens. Klik hier voor het uitgebreide KNOB bulletin.

(grootte 753 meter lang, onderzoek 2010, opdrachtgever in eigen beheer)
 

Linkedin Share Facebook Share Twitter Share Google Plus Share Pin it
Bron: Het Utrechts Archief